Tìm hiểu những điều kiêng kỵ khi tặng quà ở Việt Nam để tránh gây hiểu lầm, thể hiện sự tôn trọng và mang lại may mắn cho người nhận. Những lưu ý đơn giản nhưng quan trọng giúp bạn chọn quà phù hợp và ý nghĩa.
Những điều kiêng kỵ khi tặng quà ở Việt Nam
Trong văn hóa Việt Nam, việc tặng quà không chỉ đơn thuần là hành động trao gửi vật phẩm mà còn mang nhiều ý nghĩa sâu sắc về mặt tinh thần và phong tục tập quán. Việc hiểu rõ những điều kiêng kỵ khi tặng quà ở Việt Nam giúp người tặng thể hiện sự tôn trọng, lịch sự và tránh gây hiểu lầm hoặc xúc phạm người nhận. Những kiêng kỵ này xuất phát từ truyền thống, tín ngưỡng và quan niệm dân gian, ảnh hưởng đến cách chọn lựa, cách trao và cả thời điểm tặng quà.
Kiêng kỵ về loại quà tặng
Việc lựa chọn món quà phù hợp là yếu tố quan trọng nhất trong văn hóa tặng quà ở Việt Nam. Có một số loại quà cần tránh để không gây phản cảm hoặc mang ý nghĩa không may mắn:
- Đồ vật sắc nhọn: Dao, kéo hay các vật dụng có lưỡi sắc thường bị kiêng kỵ vì chúng tượng trưng cho sự chia lìa, cắt đứt mối quan hệ.
- Đồng hồ: Tặng đồng hồ được xem là điềm xui xẻo, liên quan đến sự kết thúc hoặc thời gian đếm ngược cho một điều không may.
- Giày dép: Giày dép thường được coi là vật không sạch sẽ, tặng giày có thể khiến người nhận cảm thấy bị xúc phạm hoặc không được trân trọng.
- Ô: Ô dù mang ý nghĩa che chắn nhưng lại bị kiêng vì liên quan đến sự chia ly, xa cách trong mối quan hệ.
- Quà màu trắng hoặc đen: Hai màu này thường gắn liền với tang tóc và sự chết chóc, do đó không thích hợp làm quà tặng trong các dịp vui.
Kiêng kỵ trong cách trao quà
Cách thức trao quà cũng đóng vai trò quan trọng trong việc thể hiện sự tôn trọng và lịch sự. Một số điều cần lưu ý bao gồm:
- Không trao quà bằng một tay: Ở Việt Nam, việc trao quà bằng cả hai tay thể hiện sự kính trọng và chân thành đối với người nhận.
- Không mở quà ngay trước mặt người tặng: Việc mở quà ngay lập tức có thể khiến người tặng cảm thấy bị đánh giá hoặc gây áp lực, đặc biệt trong các dịp trang trọng.
- Không tặng quà vào giờ xấu: Theo quan niệm dân gian, một số khung giờ trong ngày được xem là không may mắn, tránh trao quà vào những thời điểm này để giữ sự thuận lợi.
- Không tặng quà khi người nhận đang buồn hoặc trong hoàn cảnh không thuận lợi: Điều này giúp tránh gây hiểu lầm hoặc làm tăng thêm sự khó chịu cho người nhận.
Kiêng kỵ về số lượng và cách đóng gói quà
Số lượng và cách đóng gói quà cũng mang nhiều ý nghĩa phong thủy và văn hóa:
- Tránh tặng quà với số lượng chẵn: Trong văn hóa Việt Nam, số lẻ được xem là may mắn, còn số chẵn đặc biệt là số 4 thường bị kiêng vì phát âm gần giống với từ “tử” (chết).
- Không dùng giấy gói màu trắng hoặc đen: Giấy gói quà màu đỏ, vàng hoặc các màu tươi sáng được ưu tiên vì mang lại sự may mắn và vui vẻ.
- Không để quà bị hư hỏng hoặc bẩn: Quà tặng cần được chuẩn bị cẩn thận, sạch sẽ để thể hiện sự trân trọng và tôn trọng người nhận.
- Không dùng dây buộc quà màu đen hoặc trắng: Tương tự như giấy gói, dây buộc quà nên chọn màu sắc tươi sáng, tránh màu tượng trưng cho tang tóc.
Kiêng kỵ theo đối tượng nhận quà
Tùy vào đối tượng nhận quà mà người tặng cần lưu ý những điều kiêng kỵ riêng biệt để phù hợp với mối quan hệ và hoàn cảnh:
Đối với người lớn tuổi
Người lớn tuổi thường được kính trọng trong văn hóa Việt Nam, do đó khi tặng quà cần tránh:
- Tặng những món quà quá trẻ trung hoặc không phù hợp với sở thích của họ.
- Tránh tặng những món quà có thể gây khó chịu về sức khỏe như rượu mạnh hoặc thuốc lá nếu không rõ sở thích.
- Không tặng quà vào những dịp không thích hợp như ngày giỗ, tang lễ.
Đối với trẻ em
Khi tặng quà cho trẻ em, cần chú ý:
- Không tặng những món quà có thể gây nguy hiểm hoặc không phù hợp với độ tuổi.
- Tránh tặng quà mang ý nghĩa tiêu cực hoặc có thể khiến trẻ sợ hãi.
- Chọn quà có màu sắc tươi sáng, vui nhộn để tạo sự thích thú.
Đối với đồng nghiệp và đối tác kinh doanh
Trong môi trường công sở và kinh doanh, việc tặng quà cần tuân thủ các quy tắc sau:
- Không tặng quà quá cá nhân hoặc quá giá trị để tránh gây hiểu lầm về mục đích.
- Tránh tặng quà có thể gây tranh cãi hoặc không phù hợp với văn hóa doanh nghiệp.
- Chọn quà mang tính chuyên nghiệp, lịch sự và phù hợp với mối quan hệ công việc.
Kiêng kỵ theo dịp tặng quà
Mỗi dịp lễ hội, sự kiện hay hoàn cảnh đặc biệt đều có những quy tắc riêng về việc tặng quà:
- Tết Nguyên Đán: Tránh tặng quà màu trắng hoặc đen, ưu tiên các món quà mang ý nghĩa may mắn như bánh kẹo, trà, rượu vang.
- Ngày cưới hỏi: Không tặng quà có màu sắc tang tóc hoặc số lượng chẵn, đặc biệt tránh số 4.
- Ngày giỗ, tang lễ: Thường không tặng quà mà chỉ gửi lời chia buồn hoặc hoa trắng.
- Ngày sinh nhật: Tránh tặng những món quà liên quan đến sự kết thúc hoặc chia ly.